# Cihazlar, profiller ve veri noktaları

> Proxus'ta cihaz, cihaz profili ve veri noktasının ne olduğunu, aralarındaki ilişkiyi, veri türlerini ve veri kalitesini açıklar.

Kaynak: https://proxus.io/tr/docs/concepts/devices-profiles-tags

Proxus'un okuduğu her makine üç nesneyle tanımlanır. **Cihaz** makinenin kendisidir. **Cihaz profili**, o türdeki
makinelerle nasıl iletişim kurulacağını belirler. **Veri noktaları** ise okunacak değerlerdir. Bu ayrım sayesinde
bir makine türünü bir kez tanımlarsınız, onuncu makineyi bir dakikada eklersiniz.

## Cihaz

**Cihaz**, Proxus'un okuduğu tek bir makine, PLC, robot, sayaç ya da sensördür. Cihaz kaydı, yalnızca o makineye
özgü bilgileri tutar:

| Bilgi | Açıklama |
| --- | --- |
| **Cihaz adı** | Kurulum içinde benzersiz olmalıdır. Çoğu tesis adı tesis, hat ve ekipman bilgisinden oluşturur. Örnek: `LYS_MIXER_03`. |
| Adres | Makinenin ağdaki adresi (IP adresi ve port). Okuma aralığı profildekinden farklıysa o da burada belirtilir. |
| **Edge Gateway** | Cihazı okuyan Edge Gateway. Her cihazı tek bir Edge Gateway okur. |
| **Cihaz profili** | Cihazın kullandığı profil. Her cihaz tek bir profil kullanır. |
| Yer | **Kuruluş**, **Tesis**, **Alan**, **Hücre** ve **Ekipman modülü**. Hepsi isteğe bağlıdır. Yer bilgisi, cihazın [ortak veri modeli (UNS)](https://proxus.io/tr/docs/concepts/unified-namespace) içindeki yolunu ve listelerde cihazların nasıl gruplanacağını belirler. |
| **Cihaz türü** | Makinenin ne olduğu (Mikser, Pompa, Dolum / Paketleme...). Cihazın simgesini ve Anlık durum ekranında nasıl gösterileceğini belirler. Türü siz seçersiniz, Proxus tahmin etmez. |
| Veri hedefleri | Değerlerin geçmiş veri deposu dışında gönderildiği yerler. |
| **Etkin** | Edge Gateway'in bu cihazı okuyup okumayacağını belirler. Cihazı silmeden okumayı durdurmak için onay kutusunu temizleyin. |

Her cihaz tam olarak bir Edge Gateway'e ve bir profile bağlıdır. Aynı makineyi iki Edge Gateway'den okumak istiyorsanız iki
ayrı cihaz ekleyin.

## Cihaz profili

**Cihaz profili**, bir cihaz türüyle nasıl iletişim kurulacağını tanımlar:

- **protokol** (Modbus TCP, Siemens S7, OPC UA, MTConnect, simülatör...);
- protokolün **bağlantı parametreleri** (bayt sırası, unit ID, rack ve slot, güvenlik ayarları...);
- **veri noktalarının** listesi.

Birden çok cihaz aynı profili kullanabilir. Profilde yapılan bir değişiklik, örneğin yeni bir veri noktası, o
profili kullanan bütün cihazlara uygulanır. Profili hangi cihazların kullandığını profilin **Kullanan** listesinde
görebilirsiniz. Cihaz kurulum sihirbazı, cihaz eklerken girdiğiniz **Profil adı** ile bir profil oluşturur.
Sonraki cihaz eklemelerinde bu profili **Başlangıç** alanında seçebilirsiniz.

## Veri noktası

**Veri noktası**, bir cihazdan okunan tek bir değerdir: sıcaklık, hız, sayaç ya da durum bilgisi gibi. Profildeki
her veri noktasının şu alanları vardır:

| Alan | Açıklama |
| --- | --- |
| **Ad** | Değerin Proxus'un her yerinde kullanılan adı. Cihaz sayfasında, trend grafiklerinde ve UNS konusunda bu ad görünür. |
| **Adres** | Değerin cihazdaki yeri. Protokolün kendi yazım biçimiyle girilir: bir adres (Modbus holding register 0 için `x=3;0`), bir Siemens adresi (`M10`), bir OPC UA düğümü ya da simülatör için `[0,100]` gibi bir aralık. |
| **Veri türü** | Cihazın değeri hangi veri türünde tuttuğu. Aşağıdaki tabloya bakın. |
| **Birim** | Mühendislik birimi (`°C`, `rpm`, `%`). Değerin yanında gösterilir ve değerle birlikte yayınlanır. |
| Sorgulama aralığı | Yalnızca bu veri noktası için geçerli okuma aralığı. Boş bırakılırsa ya da 0 girilirse profilin aralığı kullanılır. |

## Veri türleri

Bir veri noktasının alabileceği veri türleri aşağıdadır. İlk sütunda Proxus'taki ad, ikinci sütunda PLC
programcılarının kullandığı IEC 61131-3 adı yer alır.

| Veri türü | IEC 61131-3 | Boyut |
| --- | --- | --- |
| Bool | BOOL | 1 bit |
| Short | INT | 16 bit |
| UShort | UINT | 16 bit |
| Int | DINT | 32 bit |
| UInt | UDINT | 32 bit |
| Float | REAL | 32 bit |
| Long | LINT | 64 bit |
| ULong | ULINT | 64 bit |
| Double | LREAL | 64 bit |
| String | STRING | değişken |
| Bytes | ARRAY OF BYTE | değişken |
| DateTime | DATE_AND_TIME | |

Görmek istediğiniz türü değil, cihazın değeri sakladığı türü seçin. Cihazda `Float` olan bir değer `Int` olarak
okunursa yanlış sayı elde edilir. Bir değeri dönüştürmek ya da ölçeklemek için
[işlem akışı](https://proxus.io/tr/docs/concepts/pipelines-and-rules) kullanın.

## Veri kalitesi

Her değerin bir veri kalitesi vardır. Veri kalitesi, cihaz sayfasındaki **Veri kalitesi** sütununda görünür ve
değerle birlikte saklanır:

| Veri kalitesi | Açıklama |
| --- | --- |
| **Geçerli** | Edge Gateway değeri okudu ve değer günceldir. |
| **Geçersiz** | Okuma başarısız oldu. Değer alanında hatanın nedeni yazar, örneğin yanlış adres ya da zaman aşımı. |
| **Belirsiz** | Veri noktası art arda birkaç okumada hata verdiği için Edge Gateway onu kenara ayırdı. Edge Gateway bu veri noktasını aralıklarla yeniden dener. Değer alanında son hata yazar. |

Veri kalitesi **Geçersiz** ya da **Belirsiz** olan bir veri noktası, cihazın diğer veri noktalarını etkilemez.
Diğer veri noktaları okunmaya devam eder. Cihazın tamamı yanıt vermezse Edge Gateway cihazı bağlı değil olarak
işaretler ve giderek uzayan aralıklarla yeniden dener.

## Sonraki adımlar

- [Cihaz ekleyin](https://proxus.io/tr/docs/connect/devices/add-a-device): kurulum sihirbazıyla ilk cihazı ekleyin.
- [Cihaz profilleri](https://proxus.io/tr/docs/connect/device-profiles): profili ve veri noktalarını düzenleyin.
- [Cihaz sorunlarını giderme](https://proxus.io/tr/docs/troubleshoot/devices): veri noktaları düzgün okunmuyorsa buradan başlayın.
